Phiếu kết quả bài thi

Nứt hậu môn gây ĐAU DỮ DỘI KHI ĐẠI TIỆN và KÉO DÀI 1–2 giờ sau; trĩ nội thường không đau

Thay đổi dai dẳng: xen kẽ tiêu chảy và táo bón, hoặc phân hẹp bất thường kéo dài > 2 tuần

Đây là trĩ nội độ II tái phát do chế độ ăn (bác sĩ đã chẩn đoán, triệu chứng rõ ràng, không có dấu hiệu báo động). OTC phù hợp: (1) Kem hydrocortisone 0.5% hoặc kẽm oxide tại chỗ, sáng + tối + sau đại tiện, tối đa 7 ngày; (2) Diosmin 500mg uống 2 viên x 2 lần/ngày trong 1 tuần; (3) Tăng chất xơ và nước ngay khi về nhà

Co thắt cơ vòng trong → giảm máu đến niêm mạc ống hậu môn (thiếu máu tương đối) → vết nứt khó lành. Điều trị: kem glyceryl trinitrate (GTN) 0.2–0.4% hoặc diltiazem 2% tại chỗ → giãn cơ vòng → tăng tuần hoàn → lành nứt

KHÔNG bán OTC ngay. Chảy máu hậu môn LẦN ĐẦU cần được bác sĩ khám để loại trừ polyp, ung thư đại trực tràng trước khi quy là trĩ. Giải thích lý do và khuyên khám bác sĩ, đặc biệt nếu khách hàng trên 40 tuổi

Phình giãn các đám rối tĩnh mạch (venous plexus) ở ống hậu môn và quanh hậu môn do tăng áp lực kéo dài

Có thể do: dị ứng tiếp xúc với một thành phần trong kem (benzocaine, neomycin), hoặc nhiễm nấm/vi khuẩn da quanh hậu môn bị nặng thêm do hydrocortisone ức chế miễn dịch

CHỈ DÙNG NGẮN HẠN 1–2 ngày để giải quyết táo bón cấp tính, sau đó chuyển sang chất xơ + nước

Đám rối trong đổ về tĩnh mạch cửa; đám rối ngoài đổ về tuần hoàn hệ thống (vena cava) → thuốc đặt hậu môn hấp thu qua đám rối ngoài TRÁNH ĐƯỢC first-pass effect gan

Thuốc nhuận tràng tạo khối (psyllium, methylcellulose) – uống đủ nước

Resorcinol hấp thu qua da bị tổn thương → vào hệ thống tuần hoàn → tác dụng KHÁNG GIÁP → nguy cơ suy giáp (phù niêm) khi dùng dài hạn trên diện tích da rộng

Chỉ dùng cho người >= 18 tuổi và không quá 7 ngày liên tục

Ngồi toilet kéo dài (do đọc sách, dùng điện thoại) làm tăng áp lực tĩnh mạch hậu môn kéo dài → thúc đẩy hình thành và làm nặng trĩ. Thời gian lý tưởng trong toilet: không quá 5–10 phút

Đọc sách hoặc dùng điện thoại trong toilet, dẫn đến ngồi lâu hơn 15–20 phút

Đau sưng nóng đỏ VỊ TRÍ CỤ THỂ quanh hậu môn kèm sốt – khối căng nóng → áp xe, cần chích dẫn lưu, KHÔNG điều trị OTC

Huyết khối trĩ ngoại (Thrombosed External Hemorrhoid) – máu đông trong búi trĩ ngoại

Máu đỏ tươi dính trên bề mặt phân hoặc giấy vệ sinh, nhỏ giọt sau khi đại tiện, không trộn lẫn phân

Đặt tại GỐC búi trĩ, VÀI MM TRÊN ĐƯỜNG LƯỢC (trong vùng niêm mạc không có thụ thể đau) → thắt vào vùng không đau, không cần gây tê tại chỗ

Đường lược là ranh giới giữa mô phủ niêm mạc (autonomic nerve supply, không đau) ở trên và mô phủ da (somatic nerve supply, CÓ ĐAU) ở dưới → quyết định trĩ nội không đau và trĩ ngoại đau

Búi trĩ sa tiết dịch nhầy liên tục → da quanh hậu môn luôn ẩm ướt (maceration) → phá vỡ lớp lipid bảo vệ da → dịch phân khuếch tán qua da → kích thích thụ thể ngứa (pruritoceptors)

Ung thư hậu môn: khối u cứng, loét không lành, chảy máu không đều, có thể kèm tiết dịch mủ, đau không theo mẫu điển hình. Tiền sử HPV/HIV là yếu tố nguy cơ. Cần sinh thiết để chẩn đoán xác định

Niêm mạc phủ trên trĩ nội (phía trên đường lược) không có thụ thể đau cảm giác (somatic pain receptors)

Cảm giác muốn đại tiện dù trực tràng rỗng → gợi ý khối u trực tràng hoặc viêm trực tràng → CẦN CHUYỂN KHÁM NGAY

Tăng trương lực tĩnh mạch, giảm phù nề vi tuần hoàn, chống viêm → giảm triệu chứng trĩ từ bên trong

ĐÂY LÀ TRƯỜNG HỢP BÁO ĐỘNG ĐỎ – KHÔNG BÁN OTC. Nhiều dấu hiệu nguy hiểm cùng lúc: (1) Máu TRỘN LẪN trong phân (không phải dính bề mặt như trĩ điển hình); (2) Màu máu ĐỎ SẪM; (3) Chảy máu NHIỀU HƠN so với trước; (4) Mệt mỏi, chán ăn 1 tháng; (5) Tuổi 58; (6) Tiền sử trĩ lâu năm không loại trừ ung thư mới phát sinh. Cần chuyển bác sĩ NGAY để nội soi đại tràng loại trừ ung thư đại trực tràng

Hydrocortisone tại chỗ chỉ dùng TỐI ĐA 7 NGÀY liên tục và chỉ cho người >= 18 tuổi, không kéo dài hơn dù triệu chứng chưa hết

Xà phòng mạnh làm khô da, phá vỡ lớp lipid bảo vệ da → da dễ kích ứng hơn, ngứa nặng thêm

Máu đen hắc ín (melena) là do chảy máu đường tiêu hóa dưới, gợi ý trĩ nặng

Táo bón mạn tính do chế độ ăn thiếu chất xơ và uống ít nước

Búi trĩ sa ra ngoài khi rặn đại tiện nhưng tự co vào sau khi xong

Thường cần ngừng aspirin 5–7 ngày trước phẫu thuật; quyết định do bác sĩ phẫu thuật và tim mạch cùng đánh giá nguy cơ chảy máu vs nguy cơ huyết khối tim mạch

Tạo lớp hàng rào bảo vệ da, se niêm mạc nhẹ, kháng khuẩn nhẹ, chống kích ứng của phân lên da quanh hậu môn

Chảy máu trực tràng ở bệnh nhân dùng warfarin CẦN CHUYỂN BÁC SĨ NGAY, không tự điều trị OTC – nguy cơ chảy máu nặng

Chất làm se (astringent) tự nhiên → làm se tĩnh mạch tại chỗ, giảm phù nề, giảm ngứa và kích ứng

Nên TƯ VẤN TRÁNH hydrocortisone trong thai kỳ nếu có thể, đặc biệt 3 tháng cuối. Đề xuất thay thế: kem kẽm oxide đơn thuần (thành phần Anusol không có hydrocortisone) + chiết xuất cây phỉ + ngâm nước ấm

Tử cung tăng kích thước tăng áp lực tĩnh mạch chậu + progesterone làm giãn cơ trơn tĩnh mạch + táo bón thai kỳ

Giãn cơ vòng hậu môn → giảm đau và co thắt; tăng tuần hoàn tại chỗ → giúp giảm phù nề; làm sạch và dịu kích ứng

Trĩ độ III (sa nhưng chưa cố định): CÓ THỂ đẩy vào nhẹ nhàng sau khi vệ sinh tay sạch và bôi trơn, đây là xử trí bình thường. Trĩ độ IV (cố định, không đẩy được): KHÔNG CỐ ĐẨY vì nguy cơ nghẹt/hoại tử → cần can thiệp y tế

Metformin không gây táo bón (thực tế có thể gây tiêu chảy nhẹ) → không trực tiếp làm nặng trĩ. Không có tương tác thuốc quan trọng với các thuốc điều trị trĩ OTC. Không cần điều chỉnh gì đặc biệt

Đây là dấu hiệu báo động nghiêm trọng: máu đỏ ĐEN (khác với đỏ tươi của trĩ) + thay đổi thói quen đại tiện + tuổi > 50 → GợiÝ MẠNH ung thư đại trực tràng. CHUYỂN KHÁM BÁC SĨ NGAY, không bán OTC, không trì hoãn

Dầu gan cá mập và nấm men sống được tuyên bố thúc đẩy lành vết thương, nhưng KHÔNG CÓ bằng chứng khoa học đủ mạnh. Đây thường là thành phần marketing. Các thành phần có bằng chứng thực sự: kẽm oxide (bảo vệ da), hydrocortisone (chống viêm, <= 7 ngày), diosmin (uống, tăng trương lực tĩnh mạch)

Đặt vào buổi sáng, tối và sau mỗi lần đại tiện; bệnh nhân nên ở tư thế cúi mình hoặc nằm xuống; để trong bao bì đến lúc dùng mới mở

Tiêm dung dịch phenol 5% trong dầu thực vật (hoặc sodium tetradecyl sulfate) vào mô dưới niêm mạc gốc búi trĩ → gây phản ứng viêm xơ hóa → tạo sẹo → búi trĩ teo nhỏ và cố định vào thành ống hậu môn

Milligan-Morgan: vết thương để HỞ tự lành (open hemorrhoidectomy) → lành chậm hơn nhưng nguy cơ bí tiểu ít hơn; Ferguson: đóng VẾT THƯƠNG (closed hemorrhoidectomy) → lành nhanh hơn, ít chảy máu hơn nhưng đau hơn và nguy cơ nhiễm trùng vết khâu

Trĩ trong thai kỳ thường CẢI THIỆN sau sinh (do giảm áp lực tử cung + cải thiện táo bón), nhưng KHÔNG NHẤT THIẾT TỰ HẾT hoàn toàn. Nên tiếp tục chế độ ăn giàu chất xơ + nước sau sinh, kiểm tra lại với bác sĩ 6 tuần sau sinh nếu triệu chứng còn

Tránh dùng hydrocortisone tại chỗ trong thai kỳ nếu không có chỉ định bác sĩ. Tư vấn ưu tiên: Kẽm oxide đơn thuần (an toàn), kem chiết xuất cây phỉ, ngâm nước ấm, chất xơ + nước + lactulose để giảm táo bón. Nếu cần thuốc mạnh hơn → cần bác sĩ sản khoa

Đau DỮ DỘI KHI ĐẠI TIỆN + kéo dài sau đại tiện là dấu hiệu của NỨT HẬU MÔN (anal fissure), không phải triệu chứng điển hình của trĩ. Trĩ nội không đau; trĩ ngoại đau nhưng không kiểu "dao cắt kéo dài". Cần khám bác sĩ – không tự điều trị OTC đơn thuần

Chuyển khám bác sĩ ngay: điều trị OTC > 3 tuần không hiệu quả là chỉ định chuyển viện. Nam 48 tuổi, chảy máu kéo dài không đáp ứng điều trị → PHẢI loại trừ ung thư đại trực tràng bằng nội soi