Chi tiết đáp án bài thi

Phụ nữ mãn kinh bị khô mắt nặng hơn người đồng tuổi vì lý do nào?

A. Tuyến lệ bị co nhỏ theo tuổi không liên quan nội tiết

B. Chỉ liên quan đến estrogen – tránh tránh thai gây khô mắt

C. Giảm androgen (không phải estrogen) và estrogen sau mãn kinh ảnh hưởng tuyến lệ và Meibomian: androgen quan trọng nhất cho chức năng tuyến Meibomian và tiết nước mắt

D. Estrogen cao gây tăng viêm bề mặt mắt

"Nhỏ nước mắt nhân tạo của mình thừa cho hàng xóm bị đỏ mắt vì thuốc nhỏ mắt không lây bệnh" – đúng hay sai?

A. Sai hoàn toàn: sau khi mở, miệng lọ dễ nhiễm vi khuẩn từ mi mắt, tay, không khí; chia sẻ thuốc nhỏ mắt → lây virus (adenovirus – viêm kết mạc), vi khuẩn, thậm chí Acanthamoeba (kính áp tròng). Mỗi người dùng lọ RIÊNG

B. Được nếu là nước mắt nhân tạo PF dùng một lần

C. Được nếu không có kính áp tròng

D. Đúng, nước mắt nhân tạo vô trùng, không lây

Vitamin C có nồng độ đặc biệt cao ở đâu trong mắt và có vai trò gì?

A. Trong tuyến lệ – cần cho sản xuất nước mắt

B. Trong dịch thủy tinh (vitreous humor) – ổn định cấu trúc

C. Trong dịch thủy tinh (aqueous humor) – cao gấp 20 lần huyết thanh – chống oxy hóa bảo vệ thủy tinh thể và giác mạc; cofactor tổng hợp collagen cấu trúc giác mạc

D. Trong võng mạc – bảo vệ tế bào cảm quang

Tại sao Beta-carotene bị loại khỏi công thức AREDS2 và thay bằng Lutein+Zeaxanthin?

A. Beta-carotene gây độc cho võng mạc

B. Beta-carotene đắt hơn Lutein

C. CARET trial: Beta-carotene liều cao tăng 28% nguy cơ ung thư phổi ở người hút thuốc. AREDS2 tuyển nhiều người hút thuốc → rủi ro cao. Lutein+Zeaxanthin hiệu quả không kém mà không có nguy cơ này

D. Beta-carotene kém hiệu quả hơn trong mọi người

"Ăn nhiều cà rốt sẽ giúp mắt sáng hơn và chữa được cận thị" – đúng hay sai?

A. Đúng, beta-carotene trong cà rốt trực tiếp cải thiện thị lực

B. Đúng, ăn nhiều beta-carotene dư thừa đào thải qua nước tiểu an toàn

C. Sai: cà rốt cung cấp beta-carotene → Vitamin A → cần thiết cho rhodopsin (thị giác ban đêm). Nếu THIẾU Vitamin A → ăn cà rốt giúp quáng gà. Nhưng người ĂN ĐỦ Vitamin A: ăn thêm cà rốt không làm mắt sáng hơn; và hoàn toàn không chữa được cận thị (do dài nhãn cầu – cấu trúc giải phẫu)

D. Đúng, Vitamin A trong cà rốt cải thiện cả cận thị và viễn thị

Chườm ấm mi mắt và vệ sinh mi mắt điều trị khô mắt theo cơ chế nào?

A. Kéo giãn ống tuyến Meibomian bị tắc

B. Kích thích tuyến lệ tiết nhiều nước mắt hơn

C. Làm mềm dầu Meibomian đặc quánh → dễ tiết ra; vệ sinh mi loại bỏ tắc nghẽn tuyến Meibomian và vi khuẩn gây viêm → cải thiện lớp lipid phim nước mắt

D. Giảm viêm kết mạc bằng nhiệt

"Mắt cay và đỏ sau khi tiếp xúc hóa chất tẩy rửa – nhỏ nước mắt nhân tạo vài giọt là đủ" – đúng hay sai?

A. Sai và nguy hiểm: hóa chất tẩy rửa (đặc biệt chất tẩy kiềm – NaOH) gây bỏng hóa học giác mạc trong vài phút. Xử trí khẩn cấp: RỬA NGAY với nước sạch hoặc nước muối sinh lý ít nhất 15–30 phút liên tục, sau đó chuyển cấp cứu nhãn khoa NGAY

B. Đúng, nước mắt nhân tạo rửa sạch hóa chất

C. Đúng nếu hóa chất nhẹ

D. Đúng, rửa 3–5 phút với nước mắt nhân tạo là đủ

GLA (Gamma-Linolenic Acid) từ dầu hoa anh thảo (Evening Primrose Oil) hỗ trợ khô mắt như thế nào?

A. GLA trực tiếp bổ sung nước mắt

B. GLA chuyển hóa thành DGLA → PGE1 → kháng viêm và cải thiện chức năng tuyến lệ và tuyến Meibomian. Khác với AA (omega-6 viêm). Kết hợp với Omega-3 hiệu quả hơn đơn độc

C. GLA là omega-6 viêm làm tăng viêm bề mặt mắt

D. GLA giảm dị ứng mắt

Bệnh nhân hỏi: "Tôi đọc trên mạng nói nhỏ nước mắt nhân tạo nhiều lần trong ngày giúp mắt khỏe mạnh hơn và phòng ngừa khô mắt từ đầu." Tư vấn đúng nhất?

A. Đúng, nhỏ 8–10 lần/ngày rất an toàn và có lợi

B. Đúng, nhỏ nhiều càng tốt

C. Đúng nếu dùng loại không BAK

D. Sai: nhỏ nước mắt nhân tạo là điều trị triệu chứng, không thay thế phim nước mắt tự nhiên; nếu dùng loại có BAK > 4 lần/ngày → gây độc giác mạc; phòng ngừa khô mắt đúng cách: vệ sinh mi mắt, Omega-3, giảm màn hình – không phải nhỏ phòng ngừa

Thuốc kháng histamine H1 (cetirizine, loratadine) gây khô mắt như thế nào?

A. Kháng histamine làm giãn mạch kết mạc gây khô mắt

B. Kháng histamine không ảnh hưởng đến mắt

C. Chỉ kháng histamine thế hệ 1 mới gây khô mắt, thế hệ 2 an toàn hoàn toàn

D. Block receptor histamine H1 trên tuyến lệ → giảm tiết nước mắt phản xạ; block thụ thể muscarinic → anticholinergic → giảm tiết nước mắt và khô niêm mạc toàn thân

"Mắt đỏ sau khi bơi hoặc tiếp xúc nước bẩn – nhỏ thuốc nhỏ mắt co mạch (visine, naphazoline) là ổn ngay" – đúng hay sai?

A. Sai: thuốc co mạch (naphazoline, tetrahydrozoline) chỉ che giấu triệu chứng, không điều trị nguyên nhân. Rebound redness sau vài giờ nặng hơn. Nếu mắt đỏ sau bơi và có thể nhiễm Acanthamoeba (ký sinh trùng trong nước hồ/sông) → thuốc co mạch không có tác dụng, cần khám nhãn khoa khẩn

B. Đúng nếu kết hợp với rửa mắt bằng nước muối

C. Đúng nếu chỉ nhỏ 1–2 lần

D. Đúng, thuốc co mạch làm trắng mắt nhanh chóng và an toàn

Tại sao công thức AREDS2 yêu cầu bổ sung Đồng (Copper 2 mg) kèm với Zinc 25 mg?

A. Zinc liều cao ức chế hấp thu Đồng tại ruột (cạnh tranh metallothionein) → thiếu Đồng → thiếu máu đồng → AREDS2 bổ sung Đồng 2 mg để phòng ngừa

B. Đồng cần thiết cho chức năng Lutein

C. Đồng bảo vệ thần kinh thị giác

D. Đồng tăng cường hấp thu Zinc

Một khách hàng hỏi: "Tôi uống Omega-3 từ tảo (Algal Omega-3) thay vì từ cá được không?" Trả lời đúng là gì?

A. Algal chứa chủ yếu EPA, không có DHA

B. Algal Omega-3 là nguồn gốc của tất cả DHA trong cá (cá ăn tảo → tích lũy DHA). Algal Omega-3 có hàm lượng DHA cao, không có nguy cơ nhiễm thủy ngân và kim loại nặng, phù hợp người ăn chay/thuần chay, không có mùi tanh. Là lựa chọn tương đương hoặc tốt hơn về DHA.

C. Algal omega-3 không hấp thu được qua đường uống

D. Algal Omega-3 kém hơn hoàn toàn, phải dùng từ cá

Kẽm (Zinc) được đưa vào công thức AREDS2 vì vai trò nào?

A. Kẽm thay thế Vitamin C trong chống oxy hóa

B. Kẽm cải thiện thị lực ban đêm

C. Kẽm tập trung cao nhất ở hắc mạc và RPE (Retinal Pigment Epithelium) – là cofactor enzyme chống oxy hóa; thiếu Zinc → AMD tiến triển nhanh hơn; AREDS: Zinc oxide 80 mg (AREDS2: giảm xuống 25 mg do tác dụng phụ tiêu hóa)

D. Kẽm cải thiện tuần hoàn võng mạc

"Trẻ em không cần bổ sung Lutein, Zeaxanthin hay TPCN mắt vì mắt trẻ em khỏe mạnh và tự bảo vệ được" – đúng hay sai?

A. Sai, trẻ em cần AREDS2 đầy đủ từ 5 tuổi

B. Đúng hoàn toàn, không cần can thiệp gì

C. Sai một phần: trong thời đại màn hình, trẻ em > 3–4 giờ/ngày trước màn hình → ánh sáng xanh → stress oxy hóa sớm tại macula. Lutein+Zeaxanthin từ thực phẩm (lòng đỏ trứng, rau xanh đậm) quan trọng cho trẻ. TPCN bổ sung: thận trọng và hỏi bác sĩ nhi khoa cho trẻ < 12 tuổi

D. Đúng, TPCN mắt chỉ dành cho người lớn tuổi

Vì sao người đeo kính áp tròng dễ bị khô mắt?

A. Kính áp tròng nhựa gây dị ứng

B. Kính áp tròng không liên quan khô mắt

C. Kính áp tròng cọ xát giác mạc gây trầy xước

D. Kính áp tròng hút nước mắt và phân tán phim nước mắt thành 2 lớp mỏng trên và dưới kính; cản oxy lên giác mạc; tích lũy cặn protein kích thích viêm

Astaxanthin được khuyến cáo đặc biệt cho mỏi mắt kỹ thuật số vì tác dụng nào?

A. Block ánh sáng xanh hoàn toàn như kính chuyên dụng

B. Tăng serotonin giảm mỏi mắt do stress

C. Tăng sản xuất nước mắt trực tiếp

D. Giảm mỏi cơ điều tiết (ciliary muscle): RCT chứng minh giảm có ý nghĩa sau 4 tuần 6 mg/ngày; đồng thời là chất chống oxy hóa mạnh nhất vượt qua hàng rào máu-võng mạc

Bộ TPCN đúng nhất và đầy đủ nhất theo chuẩn y khoa cho ông Thành là gì, kèm lưu ý tương tác thuốc?

A. Chỉ cần Vitamin A và C là đủ cho người cao tuổi

B. Công thức AREDS2 đầy đủ: Lutein 10 mg + Zeaxanthin 2 mg + Vitamin C 500 mg + Vitamin E 400 IU + Zinc 25 mg + Đồng 2 mg + Omega-3 1000–2000 mg + Ginkgo EGb 761 120 mg (kiểm tra: metoprolol an toàn, rosuvastatin an toàn; không dùng aspirin → Ginkgo OK) + Vitamin B12 methylcobalamin 500 mcg

C. Bilberry 160 mg và Ginkgo 240 mg vì tuần hoàn là quan trọng nhất

D. AREDS2 đầy đủ nhưng KHÔNG cần Omega-3 vì đã đủ thành phần

Nguyên nhân phổ biến nhất gây khô mắt (chiếm 80–86% trường hợp) là gì?

A. Rối loạn chức năng tuyến Meibomian (MGD) – thiếu lớp lipid → bốc hơi nhanh

B. Hội chứng Sjögren tự miễn

C. Thiếu mucin do giảm tế bào đài

D. Thiếu nước mắt (aqueous deficiency) do tuyến lệ giảm tiết

Bệnh nhân nữ 55 tuổi bị khô mắt mạn tính, đang dùng Omeprazole 40 mg/ngày dài hạn. Cần lưu ý TPCN gì?

A. Omeprazole dài hạn ức chế acid dạ dày → giảm hấp thu Kẽm, Magiê, Vitamin B12, Sắt. Cần bổ sung B12 methylcobalamin (khó hấp thu hơn khi acid thấp → dùng dạng sublingual hoặc tiêm); và Zinc Picolinate (hấp thu không phụ thuộc acid hoàn toàn)

B. Omeprazole không ảnh hưởng gì đến TPCN mắt

C. Tăng liều gấp đôi tất cả TPCN

D. Dừng Omeprazole để TPCN hấp thu tốt hơn

Nước mắt nhân tạo dạng Hyaluronic Acid (HA) có ưu điểm gì so với HPMC?

A. HA không cần chất bảo quản nên an toàn hơn hoàn toàn

B. HA trị được MGD mà HPMC không trị được

C. HA giữ nước gấp 1000 lần trọng lượng → phim nước mắt dày và bền hơn; lưu trú lâu hơn trên giác mạc; tương thích với kính áp tròng; kháng viêm nhẹ

D. Rẻ hơn và phổ biến hơn

Omega-3 cải thiện khô mắt evaporative (do MGD) theo cơ chế nào?

A. EPA và DHA là thành phần lipid của dầu Meibomian – bổ sung → cải thiện thành phần và độ chảy của dầu tuyến Meibomian → lớp lipid phim nước mắt tốt hơn → giảm bốc hơi

B. Kháng histamine giảm dị ứng gây khô mắt

C. Giảm viêm kết mạc gây tắc tuyến Meibomian

D. Tăng sản xuất nước mắt từ tuyến lệ

Bộ TPCN tối ưu nhất cho chị Hương (52 tuổi, mãn kinh, đeo kính áp tròng, khô mắt nặng) là gì?

A. Omega-3 3000 mg/ngày (EPA cao) + GLA từ Evening Primrose Oil 1000 mg + Lutein 20 mg + Zeaxanthin 4 mg + Vitamin C 1000 mg + Astaxanthin 6 mg. Kiểm tra tương tác trước khi thêm Ginkgo

B. Chỉ Vitamin A liều cao phòng khô mắt

C. Chỉ cần nước mắt nhân tạo PF là đủ

D. AREDS2 đầy đủ vì tuổi > 50

"Uống nhiều nước và nước mắt nhân tạo đều nhau vì cả hai đều bổ sung nước cho mắt" – đúng hay sai?

A. Sai, uống nước không ảnh hưởng đến nước mắt

B. Đúng, nước uống chuyển thành nước mắt sau 1 giờ

C. Sai: uống nước đủ (hydration toàn thân) giúp sản xuất nước mắt từ bên trong – tác dụng phòng ngừa; nước mắt nhân tạo tạm thời bổ sung phim nước mắt từ bên ngoài khi đã khô – tác dụng điều trị. Cơ chế khác nhau và bổ sung cho nhau, không thay thế nhau

D. Đúng, cả hai bổ sung nước như nhau

TPCN và tư vấn thay đổi hành vi phù hợp nhất cho anh Khoa là gì?

A. Chỉ cần Vitamin A liều cao là đủ

B. Bán nước mắt nhân tạo có BAK nhỏ mỗi giờ

C. Bán AREDS2 đầy đủ vì cần bảo vệ võng mạc

D. Mờ nhìn thoáng qua + mỏi mắt cuối ngày = mỏi cơ điều tiết điển hình. TPCN: Astaxanthin 6–12 mg (sáng, với bữa ăn có chất béo) + Lutein 10 mg + Zeaxanthin 2 mg + Vitamin C 500 mg. Hành vi: Quy tắc 20-20-20; màn hình thấp hơn tầm mắt; kính blue light; nháy mắt hoàn toàn thường xuyên

Anh Khoa hỏi: "Em cần uống TPCN mắt vào lúc nào trong ngày?" Tư vấn đúng nhất?

A. Tối trước khi ngủ để mắt phục hồi qua đêm

B. Ngay trước khi nhìn màn hình để bảo vệ ngay

C. Bất kỳ lúc nào vì hấp thu như nhau

D. Astaxanthin và Lutein+Zeaxanthin phải uống VÀO BUỔI SÁNG CÙNG BỮA ĂN CÓ CHẤT BÉO (trứng, bơ, dầu ô liu): tất cả đều tan trong dầu, cần chất béo hấp thu. Vitamin C: bất kỳ lúc nào

Lutein và Zeaxanthin tích lũy ở đâu trong mắt và có tác dụng chính gì?

A. Trong giác mạc – bảo vệ khỏi UV

B. Trong thủy tinh thể – phòng đục thủy tinh thể

C. Trong dịch thủy tinh – ổn định cấu trúc nhãn cầu

D. Trong võng mạc đặc biệt ở điểm vàng (macula) – lọc ánh sáng xanh và chống oxy hóa tế bào cảm quang

Bilberry (Việt quất rừng) hỗ trợ mắt qua cơ chế nào?

A. Anthocyanin từ Bilberry cải thiện vi tuần hoàn võng mạc và hỗ trợ tổng hợp rhodopsin → cải thiện thích nghi tối; chống oxy hóa bề mặt mắt

B. Giống Ginkgo, cải thiện tuần hoàn não

C. Chứa Vitamin A trực tiếp cải thiện thị lực ban đêm

D. Bilberry là loại kháng histamine tự nhiên

Ginkgo Biloba EGb 761 đặc biệt hữu ích cho bệnh mắt nào ngoài mỏi mắt?

A. Khô mắt do MGD

B. Viêm kết mạc dị ứng

C. Glaucoma áp thấp (NTG) và AMD: cải thiện vi tuần hoàn thần kinh thị giác và hắc mạc, giảm tổn thương thần kinh do thiếu máu

D. Loạn thị và cận thị

Mỏi mắt kỹ thuật số (Digital Eye Strain) xảy ra chủ yếu do cơ chế nào?

A. Giảm tần suất nháy mắt từ 15–20 lần/phút xuống 4–7 lần/phút → khô mắt; cơ điều tiết làm việc liên tục → mỏi

B. Từ trường điện từ từ màn hình làm hại thần kinh thị giác

C. Tia UV từ màn hình gây tổn thương trực tiếp giác mạc

D. Nhiệt độ màn hình tăng cao gây bỏng giác mạc

Thời điểm nào trong ngày tốt nhất để uống TPCN mắt dạng tan trong dầu (Lutein, Astaxanthin, Omega-3)?

A. Trong hoặc ngay sau bữa ăn có chất béo: Vitamin A/D/E/K và carotenoid (lutein, zeaxanthin, astaxanthin, beta-carotene) đều tan trong dầu – cần chất béo để hòa tan và hấp thu qua ruột

B. Sáng sớm lúc đói để hấp thu nhanh nhất

C. Buổi tối trước khi ngủ

D. Thời điểm không quan trọng với TPCN mắt

Tại sao Astaxanthin từ nguồn TỰ NHIÊN (tảo Haematococcus) được ưu tiên hơn tổng hợp (hóa học)?

A. Không có sự khác biệt, cả hai đều giống nhau

B. Astaxanthin tự nhiên: 100% dạng 3S,3'S (dạng quang học sinh học hoạt tính); Astaxanthin tổng hợp: hỗn hợp dạng quang học 3R/3S → hoạt tính sinh học thấp hơn 20–50 lần; cơ thể chỉ tận dụng được dạng S

C. Astaxanthin tổng hợp mạnh hơn

D. Chỉ khác về màu sắc, không khác về hoạt tính

Vai trò đặc biệt của Methylcobalamin (B12) trong bảo vệ dây thần kinh thị giác khác với B12 dạng cyanocobalamin như thế nào?

A. Cyanocobalamin hiệu quả hơn methylcobalamin vì ổn định hơn

B. Methylcobalamin là dạng coenzyme hoạt tính: trực tiếp tham gia tái tạo myelin dây thần kinh thị giác và cải thiện dẫn truyền thần kinh; cyanocobalamin phải chuyển hóa 2 bước mới thành methylcobalamin – kém hiệu quả hơn cho bệnh lý thần kinh

C. Methylcobalamin và cyanocobalamin có tác dụng hoàn toàn như nhau

D. Chỉ methylcobalamin hấp thu được qua đường uống

AREDS2 là nghiên cứu gì và khuyến cáo bổ sung những gì?

A. Nghiên cứu về tác dụng của Omega-3 cho khô mắt

B. Nghiên cứu lớn của NEI (Mỹ) về phòng ngừa AMD tiến triển; khuyến cáo: Lutein 10 mg + Zeaxanthin 2 mg + Vitamin C 500 mg + Vitamin E 400 IU + Zinc 25 mg + Đồng 2 mg

C. Nghiên cứu về mỏi mắt kỹ thuật số; khuyến cáo Astaxanthin và Lutein

D. Nghiên cứu về kính áp tròng và khô mắt

Benzalkonium Chloride (BAK) trong thuốc nhỏ mắt gây hại như thế nào khi dùng nhiều lần?

A. Gây đỏ mắt do giãn mạch

B. Chất bảo quản BAK tích lũy → độc tế bào biểu mô giác mạc và kết mạc, phá vỡ lớp lipid phim nước mắt → làm nặng thêm khô mắt

C. Gây dị ứng da xung quanh mắt

D. Không có hại, BAK hoàn toàn an toàn

Người bệnh tiểu đường type 2 đang điều trị ổn định hỏi TPCN hỗ trợ mắt. Bộ TPCN tối ưu và lưu ý gì?

A. Beta-carotene liều cao để bảo vệ võng mạc

B. Lutein+Zeaxanthin + Omega-3 + Astaxanthin + Vitamin C + Vitamin E + Zinc (AREDS2 đầy đủ) + Bilberry; Lưu ý: Alpha Lipoic Acid (ALA) 300–600 mg có thể thêm vì cải thiện bệnh võng mạc tiểu đường; kiểm tra tương tác Omega-3 > 3g với metformin không đáng lo

C. Chỉ kiểm soát đường huyết là đủ, không cần TPCN

D. Chỉ cần Vitamin C và E

Người đeo kính áp tròng nên dùng nước mắt nhân tạo loại nào?

A. Loại có CMC gel vì đặc hơn bảo vệ giác mạc tốt hơn

B. Tất cả loại nước mắt nhân tạo đều dùng được với kính áp tròng

C. Hyaluronic Acid không có BAK (preservative-free): HA tương thích với kính áp tròng, có thể nhỏ khi đang đeo; không BAK tránh tích lũy độc chất dưới kính

D. Loại có chất bảo quản BAK để kháng khuẩn tốt hơn

Quy tắc 20-20-20 trong bảo vệ mắt khi dùng màn hình có nội dung gì?

A. Màn hình cách mắt 20 cm, sáng 20%, độ tương phản 20%

B. Cứ 20 phút nhìn màn hình → nhìn vật cách 20 feet (6 m) trong 20 giây – cho cơ điều tiết nghỉ và kích thích nháy mắt

C. Nhỏ nước mắt nhân tạo mỗi 20 phút, 2 giọt mỗi lần

D. Nghỉ 20 giây sau mỗi 20 phút, nhắm mắt hoàn toàn 20 giây

Tại sao người mang kính áp tròng mềm dùng Omega-3 và HA nước mắt nhân tạo có thể giảm bỏ kính sớm?

A. Omega-3 làm kính áp tròng trong suốt hơn

B. Omega-3 cải thiện thành phần lipid phim nước mắt → phim bền hơn, bốc hơi ít hơn; HA nước mắt nhân tạo không BAK tương thích kính áp tròng, có thể nhỏ khi đang đeo → duy trì độ ẩm → giảm khó chịu → kéo dài thời gian đeo

C. HA làm mềm kính áp tròng cứng

D. Omega-3 trực tiếp làm ẩm kính áp tròng

Người nông dân 60 tuổi làm việc ngoài trời nhiều năm không đeo kính mắt, bị AMD sớm. TPCN nào ưu tiên nhất?

A. Beta-carotene liều cao vì phơi nắng nhiều cần chống oxy hóa mạnh

B. Công thức AREDS2 đầy đủ: Lutein 10 mg + Zeaxanthin 2 mg + Vitamin C 500 mg + Vitamin E 400 IU + Zinc 25 mg + Đồng 2 mg + Omega-3 1000 mg; kết hợp kính chống UV ngay từ bây giờ

C. Chỉ cần Vitamin C liều cao

D. Chỉ Ginkgo EGb 761 240 mg vì tăng tuần hoàn hắc mạc

Vấn đề lớn nhất cần tư vấn ngay lập tức cho chị Hương là gì?

A. NGỪNG NGAY Refresh Tears (có BAK) dùng nhiều lần: BAK 8–10 lần/ngày gây độc tế bào giác mạc nghiêm trọng, làm nặng hơn khô mắt. Chuyển sang NƯỚC MẮT NHÂN TẠO KHÔNG CÓ CHẤT BẢO QUẢN (PF) dạng HA – tương thích kính áp tròng. Thêm Omega-3 3000 mg + GLA từ EPO cho mãn kinh + D3

B. Tăng kính áp tròng thay mới thường xuyên hơn

C. Tăng tần suất nhỏ Refresh Tears lên 12 lần/ngày

D. Bỏ kính áp tròng là đủ

"Kính chống ánh sáng xanh (Blue light glasses) sẽ điều trị được khô mắt và mỏi mắt hoàn toàn" – đúng hay sai?

A. Sai: kính blue light giảm mỏi thần kinh thị giác và cải thiện giấc ngủ, nhưng KHÔNG giảm khô mắt (khô mắt do giảm nháy mắt – không phải do blue light); KHÔNG thay thế quy tắc 20-20-20, nước mắt nhân tạo, và vệ sinh mi mắt

B. Đúng, blue light là nguyên nhân chính của cả mỏi mắt lẫn khô mắt

C. Đúng, đây là giải pháp toàn diện cho mắt hiện đại

D. Đúng nếu kính cũng có lớp chống UV

"Thuốc nhỏ mắt steroid (dexamethasone, prednisolone) mua tại nhà thuốc dùng lâu dài an toàn vì là thuốc nhỏ mắt nhỏ giọt không vào máu" – đúng hay sai?

A. Đúng nếu chỉ 1–2 giọt/lần

B. Sai và nguy hiểm: (1) Steroid nhỏ mắt dài hạn gây tăng nhãn áp → glaucoma; (2) Gây đục thủy tinh thể sau (posterior subcapsular cataract); (3) Tăng nguy cơ nhiễm trùng mắt do ức chế miễn dịch tại chỗ; (4) CÓ hấp thu vào máu qua ống lệ mũi và kết mạc (đặc biệt dexamethasone) → tác dụng phụ toàn thân khi dùng lâu

C. Đúng vì thuốc kê đơn nên có nghĩa đã được kiểm duyệt an toàn

D. Đúng, thuốc nhỏ mắt không hấp thu vào máu

"Uống nhiều Vitamin A sẽ bảo vệ mắt khỏi cận thị và lão thị" – đúng hay sai?

A. Đúng nếu là beta-carotene (tiền Vitamin A) thay vì retinol

B. Sai: Vitamin A cần thiết cho rhodopsin (thị giác đêm và tế bào gậy). Lão thị (presbyopia) do xơ cứng thủy tinh thể theo tuổi – không liên quan Vitamin A. Cận thị do trục nhãn cầu dài – không liên quan Vitamin A. Hơn nữa, Vitamin A (retinol) liều cao > 10,000 IU/ngày dài hạn → độc gan và gây dị tật thai nhi

C. Đúng, Vitamin A quan trọng nhất cho thị lực

D. Đúng, Vitamin A bổ sung giúp phục hồi thủy tinh thể

Vitamin B2 (Riboflavin) thiếu hụt gây triệu chứng mắt gì?

A. Tăng nhãn áp

B. Loạn thị

C. Quáng gà (night blindness)

D. Nhạy cảm ánh sáng (photophobia), ngứa rát mắt, viêm giác mạc; B2 cần cho glutathione peroxidase bảo vệ thủy tinh thể

"Đau mắt đỏ (viêm kết mạc) có thể nhỏ nước mắt nhân tạo và không cần khám bác sĩ" – đúng hay sai?

A. Đúng, nước mắt nhân tạo điều trị được viêm kết mạc virus

B. Đúng, viêm kết mạc virus và vi khuẩn đều tự khỏi

C. Sai một phần: viêm kết mạc virus nhẹ (không ghèn mủ, không đau) có thể tự khỏi sau 1–2 tuần với nước mắt nhân tạo hỗ trợ. Nhưng viêm kết mạc có ghèn mủ/xanh → vi khuẩn → cần kháng sinh nhỏ mắt. Chú ý: không dùng nước mắt nhân tạo có BAK khi viêm vì làm tổn thương biểu mô đang bị viêm nặng hơn

D. Đúng hoàn toàn, viêm kết mạc không cần điều trị

Phim nước mắt bình thường có cấu trúc 3 lớp từ ngoài vào trong theo thứ tự nào?

A. Nước → Mucin → Lipid

B. Nước → Lipid → Mucin

C. Lipid → Nước → Mucin

D. Mucin → Lipid → Nước

Tại sao màn hình cần đặt THẤP HƠN tầm mắt 10–15 cm khi làm việc để giảm khô mắt?

A. Khi nhìn xuống, mi mắt hơi khép lại → diện tích mắt hở nhỏ hơn → bốc hơi nước mắt ít hơn; đây là biện pháp đơn giản giảm khô mắt không cần thuốc

B. Giảm áp lực lên cổ và vai

C. Màn hình cao hơn gây chói sáng

D. Để giảm phản chiếu ánh sáng

Bệnh nhân đang dùng thuốc huyết áp losartan và hỏi có thể dùng Ginkgo Biloba để hỗ trợ mắt không?

A. Phải ngừng losartan trước khi dùng Ginkgo

B. Hoàn toàn an toàn, không cần theo dõi

C. Có thể dùng thận trọng: losartan không có tương tác nghiêm trọng với Ginkgo (khác warfarin/aspirin); tuy nhiên, Ginkgo có tác dụng hạ HA nhẹ → theo dõi HA. Nếu đang dùng thêm aspirin 81 mg (phổ biến với THA) → KHÔNG dùng Ginkgo

D. Không, Ginkgo phản ứng nghiêm trọng với tất cả thuốc THA

Ánh sáng xanh (Blue Light, 380–500 nm) từ màn hình gây hại mắt như thế nào?

A. Kích hoạt cơ điều tiết quá mức gây loạn thị

B. Gây bỏng võng mạc trực tiếp như tia UV

C. Không gây khô mắt trực tiếp nhưng gây mỏi thần kinh thị giác, ức chế melatonin → rối loạn giấc ngủ → mắt không phục hồi; liều cao và lâu dài có thể góp phần stress oxy hóa tại võng mạc

D. Phá hủy trực tiếp tuyến Meibomian